Ana SayfaGüncelHakikate aşık bir bilge: Sokrates’in Ölümü

Hakikate aşık bir bilge: Sokrates’in Ölümü

HABER MERKEZİ – Özlem Ateş, Metis’in Küçük Filozoflar Dizisi’nin “Bilge Sokrates’in Ölümü” isimli üçüncü kitabı üzerine yazdı.


ÖZLEM ATEŞ


Bildiğim bir şey varsa o da hiçbir şey bilmediğimdir.

Küçük Filozoflar Serisi’nin üçüncü kitabı olan “Bilge Sokrates’in Ölümü”nün yazarı Jean Paul Mongin, kitabı resimleyen ise Yann Le Bras. Necmiye Alpay da kitabın çevirisini yapmış.

Kitap, şiirsel bir atmosfer yaratırken bu şiirsel dil ile felsefeyi ‘anlaşılması zor’ bir alan olduğu önyargısından kurtararak okunduğunda zevk de alınabilecek bir çizgiye taşımış. Bu katkı, görsellerde de sağlanmış.

Ön kapakta, kahramanımız Sokrates’in yaşlı hali resmedilerek ‘bilge’likle yaşlılığın ilişkisi sezdirilmeye çalışılmış. Okurda resim yapma isteği uyandıran görseller, okura görsel okuma fırsatı da sağlıyor. Böylece okur içeriğe yönelik tahminde bulunabiliyor.

Ayrıca duyguların özgün bir gerçeklik taşıyan görsellerde başarılı bir şekilde resmedildiği ve böylece okurun duyu algılarının uyarıldığını da belirtmek gerek.

’Sokrates’in Savunması’ndan yola çıkarak yazılan bu kitapta Sokrates’i sanık sandalyesinde felsefesini savunmak zorunda bırakıldığı haliyle görüyoruz. Aslında günümüz karanlığına da pek benzer bir dönemde yaşar Sokrates: Atina’da ‘demokrasi’ savunulsa da ‘tiranlar’ın gölgesi iz sürmekte, düşünürler ya yargılanmakta ya sürgüne gönderilmekte ya da ölümle cezalandırılmaktadır.

Sokrates öğrencileri ‘zehirlemekle’, tanrıları inkar etmekle suçlanır. Öyle ki Meletos Sokrates’i “Ben seni yeni kutsallar öğretmekle suçluyorum. Çünkü sen tanrılara inanmıyorsun!” diyerek suçlar. Sokrates ise buna sorusuyla yanıtlar: “Tanrılara hiç inanmıyorsam nasıl olur da yeni kutsallar önerebilirim?”

Sokrates felsefeye, hakikate aşıktır. Apollon onun için “Yunanlılar içinde olsun, başka diyarlarda olsun, Sokrates’ten daha bilge bir ölümlü yoktur. Hakikate aşıktır çünkü o” der.

Oysa Sokrates, “İyi bir atın etrafında dört dönen, uyuklamasın diye onu ısıran kocaman bir sinek gibiyim” diye tarif eder kendini. Ve bu ‘koca sinek’ düşüncelerinden vazgeçeceğine baldıran zehrini içmeyi tercih eder.

Çocuk okura Sokrates rehberliğinde sorgulama

Kitapta Sokrates ölüm, ruh, adalet gibi kavramları sorgular. Sokrates aracılığıyla okur da bu sürece dahil olur. Kitap, soyut kavramları algılama sürecindeki okurun bu kavramları Sokrates rehberliğinde anlamlandırmasına katkı sunmaktadır.

Soyut işlem dönemindeki okur toplumsal olaylara karşı bir farkındalık kazanmıştır. Toplumsal olaylar karşısında kendisinin nasıl bir tutum geliştirmesi konusunda düşünsel beceriler geliştirme dönemindedir. Tam da bu nedenle “Bilge Sokrates’in Ölümü”, okurun Bilge Sokrates’in mahkemesinde ‘tanık’ sandalyesinde oturuyor olması, aynı zamanda onu taraf olma konusunda da harekete geçirecektir.

Ne var ki dostlarım ayrılık vakti geldi; bana ölümün yolu göründü, size ise yaşamınızı sürdürme yolu. Hangimiz daha iyi bir yazgıya doğru gidiyoruz, siz mi, ben mi?