Ana SayfaÇeviriDünya genelinde bir popülist retorik analizi: Erdoğan sağcı liderlerin zirvesinde

Dünya genelinde bir popülist retorik analizi: Erdoğan sağcı liderlerin zirvesinde

HABER MERKEZİ – Guardian’ın desteklediği Team Populism araştırma grubu tarafından yapılan analizlere göre dünya genelinde liderler, gittikçe daha çok popülist argümanlara başvuruyor. Popülist söylemler üzerine yapılan araştırmada, Venezuela ülkeler listesinde sıra başında yer alırken, liderler bazında yapılan sıralamada ise Recep Tayyip Erdoğan sağcı liderler arasında ilk sırayı aldı.


Çeviri-Derleme: Tolga Er


Dünyanın birçok ülkesinde giderek yaygınlaşan popülist retoriğin yükselişi, yaklaşık 140 ülke liderinin yaptığı konuşmalarının incelendiği bir araştırmayla ortaya kondu.

Britanya merkezli The Guardian gazetesi tarafından fonlanan araştırma, 40 ülkedeki başbakanlar, cumhurbaşkanları ve devlet başkanlarının halka yaptığı son 20 yıldaki hitapların bir analizi. Ve yine bu araştırmaya göre, popülist liderlerin sayısı 2000’li yılların başlarına kıyasla iki katına çıktı.

Team Populism tarafından yürütülen projedeki analizlere göre dünya genelinde liderler, gittikçe daha çok popülist argümanlara başvuruyor. Öyle ki liderler, siyaseti, sıradan insanların iradesiyle yolsuz, kendine hizmet eden seçkinlerin mücadelesine indirgiyor.

Nasıl sınıflandırlıyor?

Araştırmada her bir lidere ortalama popülizm puanı veriliyor. 0 ila 2 arasında değer alan bu puan, konuşmalardaki popülist fikirlere göre belirleniyor. “0”, popülist değil iken “2” puan çok popülist olunduğu anlamına geliyor.

Araştırmada yalnızca liderler değil, ülkeler de puanlandırılıyor. Ülkeler kategorisindeki puanlandırma, “popülist değil”den “çok popülist”e dört kademede ilerliyor.

Böylelikle araştırma, ülkelerdeki genel eğilimi de ortaya koymuş oluyor.

Türkiye 4. sırada

Yapılan araştırmaya göre siyasi ve ekonomik kriz içerisindeki Venezuela ülkeler listesinde sıra başı. Onu sırasıyla Ekvador, Bolivya ve Türkiye takip ediyor.

Araştırmada dikkat çekilen bir diğer husus ise, popülist liderlerin sayısındaki artış.

Bu artışın, Ekvador’da Rafael Correa’nın, Bolivya’da Evo Morales’in, Çekya’da Mirek Topolánek’in göreve geldiği 2006 ila 2009 yılları arasında yaşandığı belirtiliyor.

Ayrıca yine bu dönemin, Türkiye’de AKP lideri ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in popülist retoriğe başvurmaya başladığı yıllar olduğu vurgulanıyor.

Ancak araştırmaya göre popülist söylemlerdeki artış son beş yılda hız kazandı. Bunda, merkez Avrupa ve Doğu Avrupa’da popülist liderlerin göreve gelmesi, ABD’de Donald Trump’ın seçilmesi, Hindistan’da Narendra Modi’nin başa gelmesi ve Brezilya’da geçtiğimiz sene Jair Bolsonaro’nun başkanlığa seçilmesi etkili.

Araştırmanın başındaki isim olan Brigham Young Üniversitesi’nden Kirk Hawkins, bu durumu şöyle anlatıyor:

“Son 250 yıl içerisinde popülizm dalgaları yaşandı ve ABD gibi ülkelerdeki üçüncü parti hareketlerinde popülizm aslında oldukça yaygındı. Fakat Avrupa’nın çoğu ve Kuzey Amerika bu ülkeler için yeni olan bir dalga yaşıyor. Onların popülizm seviyesinin Latin Amerika’da gördüğümüz duruma yaklaşması olağandışı.”

Erdoğan en popülist sağcı lider

Popülist retorik anlamında liderler bazında yapılan sıralamada ise en tepede eski Venezuela Devlet Başkanı Hugo Chavez bulunuyor.

Onu sırasıyla Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro ve Bolivya Devlet Başkanı Evo Morales izliyor.

Listede dördüncü sırada yer alan isim ise AKP Genel Başkanı ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan.

Araştırmaya göre sağcı liderler arasında ise en fazla popülist söylem kullanan Erdoğan, “2” puan üzerinden yapılan derecelendirmede “popülist” ile “çok popülist” bandında.

Erdoğan’a ilişkin yapılan analizde, Erdoğan’ın göreve geldiği ilk yıllarda, yani 2003 yılında “popülist değil” sınıfında olduğu, bu farklılaşmanın Erdoğan’ın 16 yıl içerisinde ne kadar değiştiğinin işareti olduğu belirtiliyor.

Yine benzer bir değişimin, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile Macaristan Başbakanı Viktor Orban’da da gözlemlendiği vurgulanıyor.

Popülist retorikte en çok artış Türkiye’de

Öte yandan Türkiye, incelenen 40 ülke dikkate alındığında, popülist retorik anlamında en çok artış gösteren ülke konumunda yer alıyor.

Dünyanın geneline bakıldığında ise, popülist liderlerin yönetiminde yaşayan insanlarının sayısının son 17 yılda 120 milyondan 2 milyara çıktığı belirtiliyor.

46 araştırmacı tarafından 13 farklı dildeki konuşmaların irdelendiği projenin bulguları, önümüzdeki günlerde kamuya açılacak.


Gazete Karınca