Dünya genelinde çocuk yaşta evlilikler artıyor

Dünya genelinde çocuk yaşta evlilikler artıyor

Dünya Kız Çocukları Günü’nde ‘Save The Children’ örgütü çocuklara yönelik bir rapor yayımladı.

Dünya Kız Çocukları Günü’nde ‘Save The Children’ örgütü tarafından yayımlanan raporunda, her yıl tahmini 22 bin’den fazla kız çocuğunun hamilelik ve çocuk evliliğinden kaynaklanan doğum nedeniyle hayatını kaybettiğine dikkat çekildi.

Batı ve Orta ülkeleri, dünyada çocuk yaşta evliliğin en yüksek olduğu coğrafya. Afrika’da yılda 9 bin 600 çocuk, çocuk yaşta evli olma sebebinden dolayı hayatını kaybediyor. Bu aynı zaman da günde 26 kız çocuğunun yaşamını yitirmesi anlamına geliyor.

Ayrıca, burada bölgesel genç anne ölüm oranı, dünyanın herhangi bir yerindekinden dört kat daha yüksek durumunda.

Güney Asya’da her yıl 2 bin, yani her her gün 6 çocuk evliliğine bağlı sebeplerle ölürken bunu 650, yani her iki günde 1 ölümle Doğu Asya ve Pasifik bölgesi, yılda 560 ölümle de Latin Amerika ve Karayipler izliyor.

Türkiye’de tablo korkunç

Her yıl 12 milyon kız çocuğu, çocuk yaşta evlendirilerek eğitim, sağlık ve istihdam başta olmak üzere pek çok temel haktan yoksun bırakılıyor.

Türkiye de ne yazık ki bu zararlı uygulamanın yaygın olduğu gelişmemiş ülkelerden.

Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu’nun (UNFPA) 1993-2018 verilerine göre, Türkiye’de 18-45 yaş arasındaki her 5 kadından 1’i çocuk yaşta evlendi.

Çocuk yaşta evlenen her 3 kadından 1’i çocuk yaşta anne olurken, çocuk yaşta evlenen kadınların yarısı ise fiziksel şiddete maruz kaldı.

Uzmanlar, çocuk yaşta evliliğin toplum sağlığını kötü etkilediğini belirtiyor.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre ise, Türkiye’de 2015–2019 yılları arasında evlendirilen kız çocuklarının sayısı 120 bin 736.

Kimi İnsan Hakları Örgütleri ise, gerçek rakamların resmi kayıtlara yansıyanın çok üzerinde olduğunu ifade ediyor.

Pandemi durumu ağırlaştırdı

Son 25 yılda dünya genelinde yaklaşık 80 milyon çocuk evliliği engellenmiş olsa da, ilerleme, çocuk evliliğine neden olan eşitsizlikleri daha da kötüleştiren Covid-19 pandemisi ile okulların kapanması, sağlık hizmetlerinin zorlaşması ve daha fazla ailenin yoksulluğa itilmesi kız çocukların yaşadığı sorunları da artırdı.

Uzun karantina sırasında kadınlar, artan şiddet riskiyle karşı karşıya kaldı.

2030 yılına kadar 10 milyon kız çocuğunun daha evlenmesi ve çok sayıda kız çocuğunun da ölme riskiyle karşı karşıya kalacağı hesaplanıyor.

Kız çocuklarının kendileri ile ilgili kararlara katılımı sağlanmalı.

Save the Children’ın Başkanı ve CEO’su Janti Soeripto şunları ifade ediyor:

“Çocuk yaşta evlilik, kızlara yönelik cinsel ve toplumsal şiddetin en kötü ve en ölümcül biçimlerinden biridir. Her yıl milyonlarca insan, genellikle çok daha yaşlı olan erkeklerle evlenmeye zorlanıyor, onları öğrenmeye devam etme, çocuk olma ve çoğu durumda hayatta kalma fırsatından mahrum bırakıyor. Doğum, genç kızların bir numaralı katili çünkü genç bedenleri çocuk doğurmaya hazır değil. Hükümetler kızların çocuk yaşta evliliklerden ve erken doğumla ilgili ölümlerden korunmalarını sağlamalıdır. Bu da ancak kendilerini etkileyen kararlarda kızların söz sahibi olması durumunda gerçekleşebilir.”

İnanç körüklüyor

Cinsiyet eşitsizliği çocuk evliliklerini körüklemeye devam ediyor. Örgütün Nijerya’da yaptığı bir araştırmaya göre, genç annelerden doğan çocukların daha sağlıklı ve daha akıllı oldukları inancı yaygın. Ayrıca genç kızların yaşlı erkekleri “genç kanlarıyla” “yenilediğine” dair yaygın bir algı var.

Çocuk evliliğinin yasa dışı olduğu ülkelerde bile istisnalar oldukça fazla. Dünya çapında en yüksek çocuk evlilik oranlarından birine sahip olan Burkina Faso da dahil olmak üzere uygulama çoğu yerde tam anlamıyla sona erdirilebilmiş değil.

2021 Küresel Kız Çocukları Raporu hükümetlere şu çağrılarda bulunuyor:

  • Tüm kamusal karar alma süreçlerine güvenli ve anlamlı katılım haklarını destekleyerek kızların seslerini yükseltin.
  • Kız çocuk haklarını, toplumsal cinsiyet eşitliğini iyileştirmek için çocuk yaşta evlilik de dahil olmak üzere toplumsal cinsiyete dayalı şiddeti acil ve devam eden risklere dair daha geniş çabaların merkezine yerleştirin.
  • Kapsayıcı politikalar ve programlar geliştirerek, farklı eşitsizlik ve ayrımcılık biçimlerinden (cinsiyet, ırk, engellilik, ekonomik geçmiş vb. temelinde olanlar dahil) etkilenen tüm kız çocuklarının haklarını garanti altına alın.
  • İhtiyaç değerlendirmeleri ve her düzeyde hizmetlerin tasarımı, uygulanması, izlenmesi ve değerlendirilmesinde tüm insani müdahale çabalarına güvenli ve sınırsız katılım sağlayın ve katkı yapın.
  • Beş yıl içinde dokuz milyon çocuk evliliğini önlemeyi hedefleyen toplumsal cinsiyet eşitliği örgütlenmeleri için ‘Küresel Hızlandırma Planı’nı hayata geçirmek adına ‘Eşitlik Kuşağı’ hareketine katılın.

HABER MERKEZİ